מאַמע בייסט די ליפן
Mother bites her lips,
Work 370 of 440
Page 435. Continuation of 'Mayn vig-lid': mother 'bayst di lipn' (bites lips), 'nidert tsu der shvel' (lowers to threshold), sighs 'zek mit mel' (sacks of flour). Becomes 'vayse' (white) like flour; blood on lip covered white. 'Kholem-shtetl' (dream-shtetl) turns in 'kisl-vint' (pillow-wind). Child in 'henger-betl' (hanging cradle). Mother pulls 'shtrikl' (little rope), wraps 'vikl' (swaddle). Father 'vandler iber vegn vist' (wanderer over desolate paths) seeks 'rozhinkyes mit mandlen' (raisins with almonds — classic lullaby reference). 'Nit bashert' (not his destiny — Hebrew/Yiddish 'bashert'). Falls with 'gerirtn zinen' (troubled mind). Lies on 'derner' (thorns), grows 'fayerdike herner' (fiery horns — demonic/goat transformation). Rides 'vildn bok' (wild goat), beats with 'dorn-shtak' (thorny stick). Folk/nightmare imagery of poverty and transformation.
מאַמע בייסט די ליפן
נידערט צו דער שוועל,
און נעמט וויישער זיפן
פולע זעק מיט מעל.
מאַמע ווערט אַ ווייסע,
קלייד אירס -- זאָק פון זעקי
בללוט. אויף ליפ. פון בייסן
ווערט אויך ווייס פּאַרדעקט.
דריי זיך, חלובם"שטעטל,
אין דעם כיסלודווינט :
אין אַ הענגער-בעטל
וואַרפט זיך מאַמעס קינד.
מאַמע ציט דוס שטריקלה,
וויגט און שטילט עס איין,
מאַמע דרייט אַ וויקל --
שלאֶף, נשמה מיין.
טאַטע איז אַ וואַנדלער
איבער וועגן וויסט,
ראָזשינקעס מיט מאַנדלען
זוכט ער אויפן מיסט.
ראַזשינקעס געפינען
איז אים ניט באַשערט,
מיט גערירטן זינען
פּאַלט ער צו דער ערד.
טאַטע ליגט אויף דערנער,
שפרינגט אויף אין גאַלפ --
פייערדיקע הערנער
שפאַרן אים פון קאַפ.
פלוצלונג נעמט ער רייטן
אויף א וויללדן באָק,
שלאָגט אים אין די זיישן
מיט אַ דאָרןדשטאַק.
111
Mame bayst di lipn,
nidert tsu der shvel,
un nemt vayter ziftsn
fule zek mit mel.
Mame vert a vayse,
kleyd irs — zak fun zek;
blut oyf lip fun baysn
vert oykh vays fardeckt.
Drey zikh, kholem-shtetl,
in dem kisl-vint:
in a henger-betl
varft zikh mames kind.
Mame tsit dos shtrikl,
vigt un shtilt es ayn,
mame dreyt a vikl —
shlof, neshome mayn.
Tate iz a vandler
iber vegn vist,
rozhinkyes mit mandlen
zukht er oyfn mist.
Rozhinkyes gefinen
iz im nit bashert,
mit gerirtn zinen
falt er tsu der erd.
Tate ligt oyf derner,
shpringt oyf in galop —
fayerdike herner
shparn im fun kop.
Plutsling nemt er raytn
oyf a vildn bok,
shlogt im in di zaytn
mit a dorn-shtak.
Mother bites her lips,
lowers herself to the threshold,
and keeps on sighing
full sacks of flour.
Mother becomes white,
her dress — sackcloth upon sacks;
blood on lip from biting
also becomes white covered.
Turn yourself, dream-shtetl,
in the pillow-wind:
in a hanging cradle
throws itself mother's child.
Mother pulls the little rope,
rocks and stills it in,
mother wraps a swaddle —
sleep, my soul.
Father is a wanderer
over desolate paths,
raisins with almonds
he seeks in the garbage.
To find raisins
is not his destiny,
with troubled mind
he falls to the earth.
Father lies on thorns,
jumps up in gallop —
fiery horns
sprout from his head.
Suddenly he starts riding
on a wild goat,
beats it on the sides
with a thorny stick.
Page 435. Continuation of 'Mayn vig-lid': mother 'bayst di lipn' (bites lips), 'nidert tsu der shvel' (lowers to threshold), sighs 'zek mit mel' (sacks of flour). Becomes 'vayse' (white) like flour; blood on lip covered white. 'Kholem-shtetl' (dream-shtetl) turns in 'kisl-vint' (pillow-wind). Child in 'henger-betl' (hanging cradle). Mother pulls 'shtrikl' (little rope), wraps 'vikl' (swaddle). Father 'vandler iber vegn vist' (wanderer over desolate paths) seeks 'rozhinkyes mit mandlen' (raisins with almonds — classic lullaby reference). 'Nit bashert' (not his destiny — Hebrew/Yiddish 'bashert'). Falls with 'gerirtn zinen' (troubled mind). Lies on 'derner' (thorns), grows 'fayerdike herner' (fiery horns — demonic/goat transformation). Rides 'vildn bok' (wild goat), beats with 'dorn-shtak' (thorny stick). Folk/nightmare imagery of poverty and transformation.
← / → previous & next poem·1–4 toggle columns·hover a line to align all versions