טויערן, וואָס איבער אַלע זייערע געזימסן
Gates, over whose every cornice
Work 128 of 440
Page 143. 'Here Lives the Jewish People' continuation: Gates with glowing signs: 'Here lives the Jewish people.' As evening falls, the towered life passes into yellow-gray shadows. Jews in long shirts pace step by step and disappear; the fortune-seller still carries her bird and slips. The blind cripple heads home through emptied streets. The speaker's longing grows — he follows the cripple (Luria) toward his nest, attracted by the entrance, until he feels a cutting gaze from an eye in the middle of the cripple's back. Quiet. Half-night. Once the world wasn't so dark. In the darkness, the gates that were only a daytime dream become real — full size, round, closing all corners like fortress gates. Now the inscriptions are red warnings: 'Here SLEEPS the Jewish people.' The shift from 'lives' to 'sleeps' — vulnerability, danger, perhaps death. The boyhood longing weeps within.
טויערן, וואָס איבער אַלע זייערע געזימסן
הענגען אָנגעגליטע, פֿונקענדיקע שילדן מיט דער אויפֿשריפֿט:
דאָ וואוינט דאָס ייִדישע פֿאָלק.
דאָס טורעמדיקע לעבן אין דער טורעמדיקער שטאָט
פֿאַרגייט אין געל־גרויע שאָטנס,
און אויף די גאַסן פֿון דער ייִדישער איסט־סײַד
קומט אָן די געלע גרויקייט געלער־גרויער נאָך.
עס שפּאַנען טראָט בײַ טראָט די ייִדן
מיט די לאַנגע העמדער, מיידלשע און ווײַבערשע:
און ווערן ערגעץ נעלם אויף אַ רגע.
עס טראָגט די ייִדענע דאָס שטײַגל מיטן קראַנקן פֿויגל,
און פֿול איז נאָך דאָס שאַכטל מיט מזלות.
און אָט פֿאָרט אויך אַהיים דאָס בלינדע קאַליקע
דורך גאַסן אָפּגעליידיקטע פֿון פּושקאַרטס און געשטעלן.
מײַן בענקשאַפֿט וואַקסט אין מיר. איך לאָז זיך גיין
נאָך די האַרטע אויפֿגעשפּיצטע אַקסלען פֿונעם קאַליקע,
(לוריאַ איז געווען זײַן נאָמען), —
מיך לאָקט דער צוגאַנג, דער אַרײַנגאַנג פֿון זײַן נעסט,
ביז וואַנען, פּלוצלונג, איך דערפֿיל אַ שנײַדנדיקן קוק אויף זיך,
אַ קוק פֿון אַ צעעפֿנט אויג, וואָס זיצט אין מיטן פֿלייצע.
שטיל. האַלבע נאַכט.
אַמאָל איז די וועלט נישט געווען אַזוי ווי איצט,
אַזוי פֿינצטער און האַלבנאַכטיק ווי איצט.
און אין דער פֿינצטערניש וואַקסן אויס אויף אַן אמת די טויערן,
וואָס זײַנען אינעם ווײַסן פֿלאַם פֿון טאָג געווען נאָר אַ חלום:
זיי אַנטפּלעקן זיך אין זייער גאַנצער גרייס און קײַלעכדיקייט,
רינגלען אַרום און פֿאָרצאַמען און פֿאַרשליסן אַלע ראָגן
ווי דיקע טויערן פֿון פֿעסטונגען.
טויערן, וואָס איבער אַלע זייערע געזימסן
הענגען רויטע וואַרנענדיקע אויפֿשריפֿטן:
דאָ שלאָפֿט דאָס ייִדישע פֿאָלק.
שטיל. האַלבע נאַכט.
עס וויינט אין מיר מײַן בענקשאַפֿט פֿון די ייִנגלשדיקע יאָרן.
Toyern, vos iber ale zeyere gezиmsn
hengen оngeglite, funkendike shildn mit der оyfshrift:
Do voynt dos yidishe folk.
Dos turemdike lebn in der turemdiker shtot
fargeyt in gel-groye shotns,
un oyf di gasn fun der yidisher ist-sayd
kumt on di gele groykayt geler-groyer nokh.
Es shpanen trot bay trot di yidn
mit di lange hemder, meydlshe un vaybersh:
un vern ergets nelem oyf a rege.
Es trogt di yidene dos shtaygl mitn krankn foygl,
un ful iz nokh dos shakhtl mit mazlotes.
Un ot fort oykh aheym dos blinde kalike
durkh gasn оpgelеydikтe fun pushkarts un geshтeln.
Mayn benkshaft vakst in mir. Ikh loz zikh geyn
nokh di harte oyfgeshpitste akslen funem kalike,
(Lurya iz geven zayn nоmen), —
mikh lokt der tsugang, der arayngang fun zayn nest,
biz vanen, plutslung, ikh derfil a shnaydndikn kuk oyf zikh,
a kuk fun a tseefnt oyg, vos zitst in mitn fleytsе.
Shtil. Halbe nakht.
Amol iz di velt nisht geven azoy vi itst,
azoy fintster un halbnaкhtik vi itst.
Un in der fintshternish vaksn oys oyf an emes di toyern,
vos zaynen inem vaysn flam fun tog geven nor a kholem:
zey antplekn zikh in zeyer gantser greys un kayleкhdikаyt,
ringlen arum un fortsamen un farslisn ale rogn
vi dike toyern fun festungen.
Toyern, vos iber ale zeyere gezиmsn
hengen royte varnendike оуfshriftn:
Do shloft dos yidishe folk.
Shtil. Halbe nakht.
Es veynt in mir mayn benkshaft fun di yinglshdike yorn.
Gates, over whose every cornice
hang glowing, sparkling signs with the inscription:
Here lives the Jewish people.
The towered life in the towered city
passes into yellow-gray shadows,
and on the streets of the Jewish East Side
the yellow grayness comes yellower-grayer still.
The Jews pace step by step
with the long shirts, girlish and womanish:
and disappear somewhere for a moment.
The Jewess carries the cage with the sick bird,
and the box with fortune-slips is still full.
And here the blind cripple also heads home
through streets emptied of pushcarts and stalls.
My longing grows in me. I let myself go
after the hard pointed shoulders of the cripple,
(Luria was his name), —
the approach attracts me, the entrance to his nest,
until, suddenly, I feel a cutting gaze upon me,
a gaze from an open eye that sits in the middle of the back.
Quiet. Half-night.
Once the world was not like now,
so dark and half-night as now.
And in the darkness truly grow the gates
that in the white flame of day were only a dream:
they reveal themselves in their full size and roundness,
ring around and fence and close all corners
like thick fortress gates.
Gates, over whose every cornice
hang red warning inscriptions:
Here sleeps the Jewish people.
Quiet. Half-night.
My longing from boyish years weeps in me.
Page 143. 'Here Lives the Jewish People' continuation: Gates with glowing signs: 'Here lives the Jewish people.' As evening falls, the towered life passes into yellow-gray shadows. Jews in long shirts pace step by step and disappear; the fortune-seller still carries her bird and slips. The blind cripple heads home through emptied streets. The speaker's longing grows — he follows the cripple (Luria) toward his nest, attracted by the entrance, until he feels a cutting gaze from an eye in the middle of the cripple's back. Quiet. Half-night. Once the world wasn't so dark. In the darkness, the gates that were only a daytime dream become real — full size, round, closing all corners like fortress gates. Now the inscriptions are red warnings: 'Here SLEEPS the Jewish people.' The shift from 'lives' to 'sleeps' — vulnerability, danger, perhaps death. The boyhood longing weeps within.
← / → previous & next poem·1–4 toggle columns·hover a line to align all versions